सम्झनाको स्पर्शहरु:घुम्ती सिनेमा

जमानाको कुरा

सम्झनाको स्पर्शहरु:घुम्ती सिनेमा

बिस्तारै गाउँ खरीपाती (कालोपाती) बाट कागजकलम मा उक्लीएको थियो। लाहुरेहरुले रेडियो ल्याउनु सुरु गरेका थिए। काठे सलाई हरु भर्खरै गाउँ पसेका थिए। हामी त्यही सलाई को दब्बा मा भमरा बन्द गरेर रेडियो बजाएको नक्कल गर्दथ्यौ। फोटो एलबम हुनु भनेको त्यो बेला ठुलो कुरा हुन्थे।

लाहुरेहरु ले ल्याएको पिक्चर बक्स

लाहुरे हरु स्वदेश फर्कने बेला मा ट्रेन स्टेशन तिर बेच्न राखिएका नेगेटिभ स्लाईड हालेर फोटो हेर्न मिल्ने बक्स आफ्ना आमा बाबा र छरछिमेकलाई फोटो देखाउन ल्याएका हुन्थे। यस्ता डिभाईसहरु कुनै सिङगल नेगेटिभ एउटा एउटा छिराएर हेर्न मिल्ने हुन्थे। कुनै एक पछि अर्को नेगेटिभ आफै फेरिने खाले थिए र कुनै कुनै चाही दोहोरो घुमाउनु मिल्ने खाले हुन्थे। केदारनाथ, बद्रिनाथ जस्ता मन्दिर र धार्मिक स्थलहरुको राम्रे प्रचार गरिरहेका हुन्थे यस्ता पिक्चर बक्सहरुले। जम्मुकस्मिर, दार्जिलिङ, सिक्किम का मनोरोम ठाउँहरुको फोटो हरु हुन्थे। लाहुरे हरुलाई नेगेटिभ फेरि फेरि पालै पालो फोटो हेराउदै ठिक्क हुन्थे। पछि लाहुरेहरु फर्केर जान्थे पल्टन मा ति पिक्चर बक्स हरु आफ्नो भाईहरुलाई दिएर जान्थे। कहिले कहि हामी उनिहरुको गाई भेसीलाई पुग्ने गरि धाँस कातिदिए पछि फोटोहरु फेरि हेर्न पाउदथ्यौ।

त्यो बेला नै पिक्चर बक्स मा पोर्न

केदारनाथ, बद्रिनाथ,जम्मु कस्मिर, दार्जिलिङ, सिक्किम को सिन बाहेक, कलकारहरुका फोटो र नग्न फोटोहरु पनि पिक्चर बक्सहरु मा लुकाई छिपाई त्यो बेला नै गाउँ गाउँ मा पुगेको हुन्थे। पुराना पुस्तालाई घार्मिक र ठाउँ ठाउँको मनोरम स्थल देखाईन्थे। साथी सँगीहरुलाई सिनेमा को हिरो हिरोईनको फोटोहरु पनि देखाउथे भने मन मिल्ने दौतरीहरु नग्न फोटोहरु पनि हेर्ने गर्दथे। यस्तो सुबिधा चाहि त्यो दोहोरो घुमाउन मिल्ने पिक्चर बक्स हरुमा हुन्थे।कता धुमाएर के देखाउनु पर्ने हो उनिहरुलाई थाहा हुन्थ्यो। एउटै बक्सले बुढापाका ले हेर्दा बद्रिनाथ, केदारनाथ र उनिहरुले हेर्दा नाङगोनाथ हेर्ने सिपालु हरु पनि त्यो बेला नै थिए।

गाउँले मेला मा नै आई पुग्न थाले त्यसता खेलौना पिक्चर बक्स

गलेश्वर को मेला मा यस्ता बक्सहरु पहिलो पटक आईपुगे। ईण्डियन डुलुवा बेपारीहरु, मुरली, बाँसुरी, काईयो, माला, पोते, टिका, रिङ जस्ता गहना बेच्नेहरुले नै यस्ता खेलौना हरु पनि ल्याउन थाले। पिक्चर बक्सहरु त्यो बेला पेसा हुने ले मात्रै किन्न सक्थे। अनि त आफु भन्दा सानो समुहलाई १ पटक हेरेको दस पेसा , बिस पैसा उठाएर यस्ता पिक्चर बक्सहरु मा फोटोहरु देखाईन्थे। कतिपय ठाउँमा घुम्ती ब्यपारीहरुले नै यसै गरी केटा केटी लाई घुम्ती सिनेमा देखाउने गर्दथे। मेलो मेसो मिलेको बेला मा हामी पनि खल्टी मा कति पैसा छ झारझुर पारेर घुम्ती सिनेमा हेर्ने गर्दथ्यौ। जोगी र यस्ता घुम्ती ब्यपारीहरुले बच्चा चोरेर पूल बनाउने ठेक्दारलाई पुल मा भोग (बलि दिन) हाल्न लाई बेच्छन भन्ने हल्ला त्यति बेला थियो। हामी लाई एक्लै एक्लै नहिड्नु नचिने को ले दिएको नखानु र नचिनेको ले बोलाउदा पछि लागेर न जानु भन्ने सिकाईएको हुन्थे।

सानो बजारमा भिडियो हल हरु सुरु भए

बेनी बजार तिर पछि मात्रै भिडियो हलहरु सुरु भए त्यो पनि नेपाली हुदैन थे। हिन्दी फिल्महरु हलमा लाग्ने गर्दथे। ५ रुपैया तिरेर ३ घन्टा सिनेमा हेर्ने गर्दथ्यौ। दिन भरि काम गरेको १२ रुपैया पाउने बेला मा ५ रुपैया को भिडियो सौखिन हरुले मात्रै हेर्ने गर्दथे। बिच बिच मा आउने पत्यार लाग्ने बिज्ञापन हरु भगाउदा कहिले कहि फिल्महरु पनि भाग्ने गर्दथे अनि अध्यारोमा बसेर हेरेका हरुले गयो गयो फर्काउ फर्काउ भनेर हो होल्ला गर्ने गर्दथे। हिण्दी मा हुने हुनाले धेरै ले बुझ्दैनथे। त्यो बेला भिडियो हेर्ने बेला मा बत्ती पुरै निभाईन्थे। एउटा फिल्म हेरर बाहिर निस्कदा फनफनी घुमाईरहेको हुन्थ्यो भने आँखा तिरमिर पर्ने गरि दुखेको हुन्थ्यो। जेनेरटर बाट चल्ने यस्ता भिडियो हलहरु यहि छन भन्ने कुरा जेनेटर कराएको आवाज ले थाहा हुने गर्दथे।

गाउँले मेलाहरुमा भिडियो हलहरु

समाय बित्दै गयो गाउँलेहरुलाई मेला मा भिडियो देखाउन भिएचएस, टिभि र जेनेटर बोकेरै गाउँले मेलाहरुमा पनि घुम्ती सिनेमा हरु पुग्न थाले। भकारी को गोठ भित्र भिडियो चलिरहेको हुन्थे भने माईक मा ३ गाउँ पर सुनिने गरि आवाज बाहिर नै सुनिन्थे। त्यो बेला को खाजा भनेको जेरी (जुलेबी) र अतिरिक्त रमाईलो भिडियो हल हुने गर्दथे। परम्परागत लाईभ लोक नृत्य गर्ने कलकारहरु मैनटोलको उज्यालो मा झनै राम्रो देखिन्थे।

(सम्झना को स्पर्शहरु: जमानाको कुरा- घुम्ती सिनेमा बाट)

Comment Here

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s